Në një lëvizje që ka tronditur industrinë e teknologjisë, qeveria e Shteteve të Bashkuara ka zyrtarizuar ndalimin e shitjes së modeleve të reja të dronëve nga kompania kineze DJI dhe prodhues të tjerë të huaj.
Ky vendim vjen si rezultat i shtimit të këtyre kompanive në “Listën e Mbuluar” (Covered List) të Komisionit Federal të Komunikimeve (FCC).
Një Vendim i Bazuar në Sigurinë Kombëtare
Komisioni Federal i Komunikimeve (FCC) njoftoi se ky hap është i domosdoshëm për të mbrojtur “atdheun” nga kërcënimet e mundshme. Sipas FCC-së, sistemet e mjeteve ajrore pa pilot (UAS) të prodhuara në vende rivale mund të përdoren nga “aktorë armiqësorë dhe terroristë” për të mbledhur të dhëna sensitive.
Kryetari i FCC-së, Brendan Carr, deklaroi se ky vendim pason udhëheqjen e Presidentit Trump për të “çliruar dominimin amerikan të dronëve”, duke bashkëpunuar ngushtë me prodhuesit vendas. Ky rregullim i ri bazohet në Aktin e Autorizimit të Mbrojtjes Kombëtare (NDAA) për vitin 2025 dhe në urdhrat ekzekutivë të lëshuar gjatë verës së fundit.
Reagimi i DJI: “Zhgënjim dhe Proteksionizëm”
Nga ana tjetër, gjiganti DJI ka shprehur një zhgënjim të thellë, duke e cilësuar lëvizjen si “proteksionizëm” ekonomik të maskuar si siguri kombëtare. Kompania argumenton se:
- Mungon Auditimi: Pavarësisht thirrjeve të përsëritura të DJI-së që nga prilli i vitit 2025 për një auditim teknik të sigurisë, qeveria amerikane e anashkaloi këtë proces, duke kaluar direkt në ndalim.
- Siguria e të Dhënave: DJI mbron qëndrimin se produktet e saj janë më të sigurtat në treg dhe se nuk ka asnjë dëshmi që vërteton keqpërdorimin e të dhënave të përdoruesve.
- Angazhimi: Pavarësisht bllokimit të modeleve të reja, kompania thotë se do të vazhdojë të mbështesë përdoruesit ekzistues në SHBA.
Çfarë do të thotë kjo për përdoruesit?
Ndalimi është efektivisht një bllokim për importin e modeleve të reja dhe komponentëve kritikë (si bateritë dhe kontrollorët).
Dronët aktualë: Ata që zotërojnë tashmë një dron DJI mund të vazhdojnë ta përdorin atë, pasi ligji nuk është retroaktiv.
Blerjet e reja: Modelet që pritej të dilnin në treg në vitin 2026 nuk do të mund të shiten legalisht në SHBA pa një autorizim special nga Departamenti i Mbrojtjes.
Riparimet: Përdoruesit mund të hasin vështirësi në gjetjen e pjesëve të këmbimit origjinale për shkak të kufizimeve në import.
Fituesit e Rinj në Treg
Ndërsa DJI përballet me mbylljen e dyerve, kompanitë amerikane po shohin rritje të jashtëzakonshme. Një rast i spikatur është kompania Unusual Machines, në bordin e së cilës u bashkua Donald Trump Jr. pas zgjedhjeve të nëntorit 2024. Aksionet e kësaj kompanie dhe prodhuesve të tjerë vendas janë rritur ndjeshëm, duke sinjalizuar një zhvendosje të fuqisë së tregut drejt prodhimit “Made in USA”.